the missing link Nederlands English

Keulen archeologisch doorkruist

Ook in Keulen wordt gewerkt aan een Noord-Zuid lijn. In 2004 is het archeologisch onderzoek voor dit megaproject op grote schaal van start gegaan. In 2011 zal de afrondende rapportage gereedkomen. Arjen Bosman van The Missing Link is door het Amt für Bodendenkmalpflege, Köln als Romeins specialist ingehuurd voor de inhoudelijke begeleiding van onderzoek en rapportage. Hij is geselecteerd vanwege zijn specifieke kennis van Romeinse havens in het Noordwesten van het Rijk.

Vooraf was duidelijk dat een groot deel van het tracé door middel van een boor zou worden aangelegd. Archeologie zou hierdoor met name zichtbaar worden in de locaties waar stations gepland zijn. In het noordelijk deel van het bouwproject ligt het metrostation Breslauerplatz, direct ten noorden van het bekende Keulse Hauptbahnhof. Ondanks de lage verwachting bleek hier meer bewaard te zijn dan aanvankelijk gedacht. De locatie van de Breslauerplatz is net buiten de noordelijke stadsmuur van de Romeinse stad Colonia Claudia Ara Agrippinesium. Hierbij zijn de ‘gebruikelijke’ sporen aangetroffen die destijds buiten de bebouwde kom lagen: graven van inwoners van de stad en pottenbakkersovens. Verrassend waren de vondsten van enkele grachten die duiden op de ligging van militaire kampen. In één van de grachten is een brandlaag aangetroffen die geassocieerd kan worden met de Batavenopstand van 69 n.Chr.

Belangrijkste focus lag op de bouwplaats op de Kurt Hackenbergplatz, vlak naast het Römisch-Germanisches Museum. Hier is tot 13m diep de opvulling aangetroffen van de haven die vlak voor de oostelijke stadsmuur lag. De haven is vanaf ca. 90 n.Chr. langzaam gaan dichtslibben, tot in de 3e eeuw er op de slappe grond zelfs een gebouw werd neergezet. Het bleek geen lang leven beschoren. De stadsmuur is ook onderzocht. Hiervan zal het meest spectaculaire stuk, een poort of toren en riooluitgang daaronder, bewaard blijven. Het is na de opgraving losgezaagd van zijn fundament en in een stalen constructie gehangen. In de toekomst zal de metro onder dit stuk muur doorrijden! 

De Breslauerplatz in Keulen, met op de achtergrond het Hauptbahnhof en daarachter de Dom

Kurt Hackenbergplatz, overzicht van de bouwput met de Romeinse stadsmuur

Kurt Hackenbergplatz, de van de fundering losgezaagde Romeinse stadsmuur

Romeinse ringsteen met gladiatoren

Opvullingslagen in de Romeinse haven

De houten balkenwand uit 90 n.Chr, vlak voor de Romeinse stadsmuur

Vroeg- en laatmiddeleeuwse sporen boven de Romeinse haven